Ana sayfa › Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?

Kıdem tazminatı nasıl hesaplanır?

Yayın: 15 Kasım 2026 · Hazırlayan: halk.site editörlüğü

Kıdem tazminatı, bir işyerinde uzun süre çalışmış bir kişinin işten ayrılırken aldığı, çoğu zaman en yüksek tutarlı ödemedir. Ama herkes alamaz, her ayrılış biçiminde ödenmez ve hesabı düz maaş üzerinden yapılmaz. Bu rehberde kimlerin hak kazandığını, hesapta hangi ücretin kullanıldığını, tavanın ne işe yaradığını ve tazminattan neyin kesildiğini adım adım anlatıyoruz.

Kıdem tazminatına kimler hak kazanır?

Kıdem tazminatının yasal dayanağı, 1475 sayılı eski İş Kanunu’nun hâlâ yürürlükte olan 14. maddesidir. Tazminata hak kazanmak için iki koşulun birlikte sağlanması gerekir:

1. Aynı işverene bağlı olarak en az bir yıl çalışmış olmak.
2. İş sözleşmesinin kanunda sayılan yollardan biriyle sona ermesi.

Kanunda sayılan sona erme biçimleri şunlardır:

• İşverenin iş sözleşmesini feshetmesi (ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırı davranış gibi işçinin ağır kusuruna dayanan fesihler hariç).
• İşçinin haklı bir nedenle sözleşmeyi feshetmesi: ücretin ödenmemesi, çalışma koşullarının ağırlaştırılması, sağlık sorunları gibi.
• Muvazzaf askerlik hizmeti nedeniyle işten ayrılma.
• Emeklilik, ya da yaş dışındaki prim günü ve sigortalılık süresi şartlarını tamamlayarak ayrılma.
• Kadın çalışanın evlendiği tarihten itibaren bir yıl içinde kendi isteğiyle ayrılması.
• Çalışanın vefatı; bu durumda tazminat yasal mirasçılarına ödenir.

Bu listede olmayan en yaygın durum, haklı bir nedene dayanmayan istifadır. Çalışan yalnızca başka bir işe geçmek için istifa ederse kıdem tazminatı alamaz.

Hesapta hangi ücret kullanılır?

Kıdem tazminatı net maaşla değil, giydirilmiş brüt ücretle hesaplanır. Giydirilmiş ücret, çalışana düzenli olarak sağlanan ve para ile ölçülebilen bütün menfaatlerin brüt ücrete eklenmesiyle bulunur. Bunlar arasında şunlar sayılabilir:

• Düzenli ödenen yemek ve yol parası,
• Yıl içinde ödenen ikramiyelerin aylık payı (yıllık ikramiye toplamı ÷ 12),
• Düzenli verilen yakacak yardımı, giyim yardımı gibi ödemeler.

Fazla mesai ücreti, arızi (bir kez yapılan) ödemeler ve harcırah gibi düzenli olmayan kalemler giydirilmiş ücrete eklenmez. Hesapta kullanılan ücret, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihteki son brüt ücrettir.

Kıdem tazminatı adım adım nasıl hesaplanır?

Temel kural basittir: çalışılan her tam yıl için 30 günlük giydirilmiş brüt ücret ödenir. Bir yıldan artan süreler, yani aylar ve günler de oranlanarak hesaba katılır.

1. Çalışma süresini bulun. İşe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki süreyi yıl, ay ve gün olarak hesaplayın.
2. Giydirilmiş brüt ücreti bulun. Son brüt ücrete düzenli yan ödemeleri ekleyin.
3. Tavanı kontrol edin. Giydirilmiş ücret, ayrılış tarihindeki kıdem tazminatı tavanını aşıyorsa hesapta tavan kullanılır.
4. Brüt tazminatı hesaplayın. Ücret × tam yıl sayısı + (ücret ÷ 12 × artan ay) + (ücret ÷ 365 × artan gün).
5. Damga vergisini düşün. Brüt tazminat × 0,00759 kesilir; kalan tutar net tazminattır.

Kıdem tazminatı tavanı nedir ve neden önemlidir?

Kanun, bir yıllık kıdem için ödenecek tazminatın, devlet memurlarına ödenen en yüksek emekli ikramiyesini geçemeyeceğini söyler. Bu sınıra kıdem tazminatı tavanı denir. Tavan, memur maaş katsayılarıyla birlikte yılda iki kez, Ocak ve Temmuz aylarında güncellenir.

Tavanın pratik anlamı şudur: giydirilmiş brüt ücreti tavanın üzerinde olan bir çalışanın tazminatı, kendi ücreti üzerinden değil tavan üzerinden hesaplanır. Yüksek ücretli çalışanlar için bu, beklenen tutarla ödenen tutar arasında ciddi bir fark yaratabilir. Hesap yapmadan önce, ayrılış tarihinizde geçerli olan tavanı Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ya da Hazine ve Maliye Bakanlığı duyurularından kontrol edin.

Tazminattan neler kesilir, neler kesilmez?

Ödeme zamanı, faiz ve zamanaşımı

Kıdem tazminatı, iş sözleşmesinin sona erdiği anda muaccel olur; yani o gün ödenmesi gerekir. İşveren ödemeyi geciktirirse, gecikilen süre için bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden faiz ödemekle yükümlüdür. Bu, normal yasal faizden daha yüksek bir orandır ve çalışanı korumak için öngörülmüştür.

Kıdem tazminatı alacağında zamanaşımı süresi, 25 Ekim 2017’den sonra sona eren iş sözleşmeleri için beş yıldır. Bu süre içinde talep edilmeyen alacak, işveren zamanaşımı itirazında bulunursa artık mahkeme yoluyla istenemez. İşçi alacaklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur.

İşten ayrılmadan önce kontrol listesi

• İşe giriş tarihinizi SGK hizmet dökümünden (e-Devlet) doğrulayın.
• Son bordronuzdaki brüt ücreti ve düzenli yan ödemeleri not edin.
• Ayrılış biçiminizin kanunda sayılan hâllerden biri olup olmadığını kontrol edin.
• İstifa edecekseniz ve haklı bir nedeniniz varsa, nedeni fesih bildiriminde açıkça yazın.
• Ayrılış tarihindeki kıdem tazminatı tavanını öğrenin.
• İbraname imzalamadan önce ödenen tutarın doğru olduğundan emin olun.

Sık sorulan sorular

Kendi isteğimle istifa edersem kıdem tazminatı alabilir miyim?

Kural olarak hayır. Ancak istifanın haklı bir nedene dayanması (ücretin ödenmemesi, mobbing, sağlık sebepleri gibi), emeklilik için yaş dışındaki şartların tamamlanması, askerlik ya da kadın çalışanın evlendikten sonraki bir yıl içinde ayrılması hâllerinde istifa eden çalışan da kıdem tazminatına hak kazanır.

Kıdem tazminatından vergi kesilir mi?

Kıdem tazminatından gelir vergisi kesilmez; yalnızca damga vergisi kesilir. Damga vergisi oranı binde 7,59’dur. SGK primi de kesilmez.

Kıdem tazminatı tavanı ne zaman değişir?

Tavan, devlet memurlarına ödenen en yüksek emekli ikramiyesine bağlıdır ve memur maaş katsayılarıyla birlikte yılda iki kez, Ocak ve Temmuz aylarında güncellenir. İşten ayrıldığınız tarihte geçerli olan tavan uygulanır.

Kıdem tazminatı geç ödenirse ne olur?

İşveren tazminatı zamanında ödemezse, gecikilen süre için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden faiz ödemek zorundadır. Kıdem tazminatı alacağında zamanaşımı süresi beş yıldır.

Kaynak: 1475 sayılı İş Kanunu md. 14; 4857 sayılı İş Kanunu md. 24–25; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu. Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır; somut durumunuz için bir iş hukuku avukatına ya da arabulucuya danışın.